Middle C: de centrale do

Alles begint bij hoe een partituur voor een piano wordt geschreven: met een sol- en een fa-sleutel.

Deze twee notenbalken zijn met elkaar verbonden door een accolade, dit heet een systeem.

Als we op beide notenbalken een octaaf zouden tekenen, dan ziet dat er als volgt uit:

Je ziet dat de centrale do overeenkomt met:

• de laagste do in de solsleutel
• de hoogste do in de fa-sleutel

Maar waarom heet dit nu de 'centrale' do? Dat wordt een stuk duidelijker als we beide notenbalken in het verlengde van elkaar leggen:

En al zeker als je deze noten bekijkt op de piano.

De centrale do ligt op de vierde do van links (vandaar de naam C4), dat is bijna in het midden van de piano. Met andere woorden: als je correct voor je piano gaat zitten, ligt de centrale do recht voor jou, tussen je linker- en rechterhand.

Strikt gezien zou je dus kunnen zeggen dat alle toetsen links van de centrale do met de linkerhand worden gespeeld en alle toetsen rechts van de centrale do met de rechterhand. In de praktijk is er natuurlijk wel een kleine overlapping.

Zingen

Ook bij het zingen is de centrale do een belangrijke noot, want normaal gezien zou iedereen, met gelijk welk stembereik, deze noot moeten kunnen zingen. De meeste partituren worden daarom rond deze noot geschreven.

Bovendien zijn er ook heel wat stemoefeningen die starten vanaf de centrale do, om dan omhoog of net omlaag te werken met toonladders. Bassen, baritons of tenoren met een diepere stem kunnen deze oefeningen een octaaf lager starten.