Stem

Een tweede stem zingen

Als je met meerdere personen tegelijk zingt, hoef je niet allemaal dezelfde noten te zingen. Door meerdere zanglijnen te combineren, krijg je mooie harmonieën. Denk maar aan koorpartijen die (meestal) in vier stemmen zijn uitgeschreven. Maar hoe vind je nu zo'n tweede, derde, ... stem? 

Hoofdzanglijn

Wanneer je voor een koor een zangpartij uitschrijft, ga je meestal direct in vier stemmen werken: bas, tenor, alt en sopraan. Vaak zal één van deze vier stemmen de hoofdzanglijn zingen en dienen de drie andere ter aanvulling, tenzij de arrangeur ervoor kiest om de hoodzanglijn afwisselend te verdelen onder de vier stemmen.

Wil je backing vocals zingen in een popnummer, dan start je eveneens bij de hoofdzanglijn.

Hoofdstem

Het idee achter een backing vocalist is dat die de lead vocalist ondersteunt (to back). Dat kan je perfect doen door exact dezelfde noten te zingen. Dit heet unisono zingen: samen als het ware één geluid maken. Hierdoor zal je geen harmonieën krijgen, maar kan je de lead zanger wel ondersteunen tijdens stukjes die misschien wat moeilijker zijn (bepaalde hoge noten) of die extra kracht nodig hebben (zoals een uithaal).

Hier is het erg belangrijk dat je goed samen repeteert, zodat je je manier van zingen (wanneer start je een noot, wanneer eindig je ze, hoe spreek je bepaalde klanken uit, ...) en ademen op elkaar kan afstemmen. Hoe meer je hetzelfde doet, hoe beter het resultaat zal zijn.

Een terts

Wil je wat meer variatie? Dan kan je de zanglijn uitbreiden door er een harmonie aan toe te voegen. Dat doe je door een zanglijn te zoeken die in de buurt ligt van de hoofdzanglijn en die er goed mee samenklinkt. Intervallen dus ... en dan kom je in veel gevallen uit bij een terts.

+1 terts

Je go-to-interval voor een tweede stem is één terts hoger dan de gewone zanglijn. Dit zal een frisse toets geven aan de hoofdzanglijn, want er komen wat hogere noten bij.

Hoe pak je het aan? Je neemt de volledige zanglijn van de lead vocalist en transponeert elke noot met een terts omhoog.

Terts

Dat is natuurlijk maar een richtlijn om van te starten, want zoals vaak in de muziek, is het niet zo rechtlijnig als je zou denken. Deze aanpak werkt dan wel voor de beginnoot, maar vervolgens moet je de andere noten die niet passen in het akkoord aanpassen tot alles mooi klinkt. Zo moet je in bovenstaand voorbeeld de terts soms vervangen door een kwart.

-1 terts

Wil je nog een derde stem toevoegen, dan wordt er naast een terts omhoog ook vaak voor een terts omlaag gekozen. De drie stemmen liggen dan allemaal dicht bij elkaar en vormen een mooi pakketje. Hoe dichter je de stemmen bij elkaar houdt, hoe voller het klinkt.

Een octaaf

Wanneer de zangers niet allemaal eenzelfde bereik hebben, zal je een grotere stap moeten maken en een harmonie zoeken in een ander octaaf.

+1 octaaf

Wanneer je terug start vanaf de hoofdzanglijn en je zingt elke noot exact één octaaf hoger, krijg je opnieuw een tweede stem. Dit noemt men octaveren. Dit is eenvoudiger dan het zingen met tertsen, omdat je dezelfde noten kan gebruiken als de lead vocalist en je dezelfde melodie kan volgen.

Octaaf

+1 octaaf +1 terts

Vanaf dat octaaf hoger kan je opnieuw beginnen zoeken naar andere stemmen, bijvoorbeeld door ook daar een terts hoger te gaan.

+1 octaaf -1 terts

Ga je vanaf het octaaf hoger een terts naar beneden, dan wordt het interval met de hoofdzanglijn een sext

 

Wanneer je extra harmonieën zoekt boven de hoofdzanglijn zijn de meest voorkomende: 

  • een terts omhoog
  • een sext omhoog
  • een octaaf omhoog
Klaar om een muzikale superheld te worden? Stuur ons een bericht.